هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 2 days ago · Excerpt · Reading time: 5 minutes

پنه‌لوپه بدنیا آمد. ❤️ در لحظه‌ای که نه پلنی برایش داشتیم و نه آمادگیی. دو هفته زودتر از تاریخ آخرین پریودی مادرش. سه هفته زودتر از آزمایش NT، دو هفته زودتر از موعد

دختر مهرماهی!

پنه‌لوپه بدنیا آمد. ❤️
در لحظه‌ای که نه پلنی برایش داشتیم و نه آمادگیی. دو هفته زودتر از تاریخ آخرین پریودی مادرش. سه هفته زودتر از آزمایش NT، دو هفته زودتر از موعد تشخیصی پزشک زنان و سه هفته زودتر از موعد مقرر چهل هفتگی...
داشتیم شام می‌خوردیم که زد کیسه آبش را پاره کرد و در چشم‌بهم‌زدنی ما را به اورژانس فرستاد.
پنه‌لوپه رأس ساعت ۲۱:۵۵ دقیقه ۱۷ مهر ۱۴۰۵ لب به جهان گشود. می‌گویم لب چون هنوز هم خودش در خواب ناز تکامل بود. چشم باز نکرد اما جیغش کل سالن را در برگرفت: یک صدای رسا و شیوا به گوشم رسید او اولین فریادش را بر سر این جهان کشید.
×××
او درست در ۳۷ هفته و دو روز زاده شد. هیچ نوزادی در این مدت، عملاً نارس نیست اما زودرس است.
زودرسیدن‌ها یک خوبیی دارد و آن این است که استرس روزهای نیامده را نمی‌کشی. استرس چنین کنی و چنان کنی آشفته‌ات نمی‌کند. اما بدی‌ زودرسیدن‌ها این است که در یک کپسول سربسته و فشرده از استرس، احساس خفگی داری. به هیچ نمی‌اندیشی بجز او. این ناگهانی شدنش خودش انبوهی فشار روحی است و این حجم از نگرانی گویی شبیه جام تلخی است که یکباره باید سر بکشی.
×××
چقدر برنامه برای روز زایمان تدارک دیده بودیم که شبیه تمام لگدهای توی شکم، با آمدن ناگهانی‌اش لگدی نیز به این تدارکات برنامه‌ریزی شده زد و ناز کرد و بجای آغوش مادر بردندش به NICU و پنه‌لوپه تا ۵ روز از ما جدا افتاد...
ابتدا تنفسش، بعد کمی نارسایی قلبی و بعد زردی روی ۱۳ در دستگاه فتوتراپی کاهند‌ه‌ی بیلی‌روبین... طفلک با وزن ۲.۴۰۰ گرم آنقدر آنتی‌بیوتیک بهش زدند که وزنش کمتر هم شد. با قد ۴۷ سانتی‌متر عملاً یک جوجه‌ی تازه‌متولد بود کامل، سالم اما بسیار شکننده.
دستان کشیده، موهای پرپشت. هیچ نقصی به‌همراه نداشت. یک انسان کامل است. و یک دفتر سفید...
عارضه‌ی تشخیصی پزشکان، تاکی‌پنه بود همان تنفس سریع و کم‌عمق نوزاد.
آخ از دست تشابه پنه‌لوپه و تاکی پنه! که سائوپائلو را به حبس نفس در سبو رساند و ماریا را به چشمه‌ی همیشه جوشان اشک.
بااین‌حال ایمان داشتم او از هر چالشی سربلند بیرون می‌آید شبیه خیلی از نوزادان دیگر که وقتی تصمیم گرفته‌اند حیات را انتخاب کنند با هر مشتقی از مشقت برایش خواهند جنگید...
×××
سوفیا اسم واقعی‌اش شد و بدون هیچ اغراقی شبیه یک دسته‌گُل خوشبو و ناز است... 
پرستاران او را "خوشگل بخش" می‌خواندند. خوشگل بخش، برعکس سایرین، آرام بود و باوقار، با آرامشی مظلومانه در تکاپوی غلبه بر چالش‌ها.
نشد آنچنان که باید نازش را بکشیم در عوض در آن ۵ روز بستری شدنش، به اندازه‌ی یک عمر، نازش را خریدیم...
هر لحظه نگرانش بودیم. به اندازه‌ی کل مدتی که آنسوی پوست شکم مادرش بود نگرانمان کرد. دل‌دل می‌کردیم زودتر از چنگ سِرُم و لوله و دستگاه و پزشکان و پرستاران نجاتش دهیم...
هر سوزنی که در بدنش فرو می‌کردند و به هر سویی می‌بردنش، شعر مولانا در ذهنم جاری میشد:
"جان من است او هی مزنیدش/ آن من است او هی مبریدش"
اما براستی کاری از ما ساخته نبود جز انتظار. جز تلاش خودش برای بهبودی و جز زحمت پرستاران که گاهی در برابر گریه‌های او و سایر نوزادان چندان خم به ابرو نمی‌آوردند.
ماریا می‌گریست و من پُربغض.
اما این عشق لایزال و پاک، خودش کمان زیبایی به سر زد و کمر همت بست و از آنجا خلاصی یافت و به آغوش ما پیوست...
گویی جایزه‌ای برنده شده‌ایم وقتی خبر دادند که ترخیصش بلامانع است. انگار در بزرگترین لاتاری عمرمان برنده شدیم. وقتی زردی‌اش به ۸ رسید و وقتی ماریا با تمام اشک شادی او را در آغوش گرفت. 
ماشین را در دوردست پارک کرده بودم (جا نبود) و چنان دوان دوان جستم و آنرا آوردم تا لحظه‌ای بیشتر دخترمان در بیمارستان نماند.
×××
۵ روز از تولدش و از عمرش را در بیمارستان سر کرد از ۱۷هم تولدش تا ۱۸هم بستری شدنش فقط دوساعت آزاد بود و البته اکنون در برابر ماست چون یک گُلِ تازه‌شکفته، که حتی می‌ترسیم گلبرگ صورتش را لمس کنیم؛ نمی‌خواهیم خط روی‌اش بیفتد و به ناز طبیبان دچار شود.
او زودتر خواست چشم بدنیا بگشاید هرچند شاید نمی‌دانست زودتر به آغوش مادرش نمی‌رسد. با این‌وجود شبیه خودم بود حتی صبر نکردم توی ماشین بدنیا نیایم...
×××
بدنیا آمدن جلوه‌ی باشکوهی از طبیعت است. مسحور زیبایی خلقت می‌شوی. باور کردنی نیست جنینی که توی شکم تا چندی پیش عین یک ماهی جَست می‌زد اکنون مهرماهی شد و در برابرت نفس می‌کشد.
می‌شود تمام زیبایی جهان را در این فرایند دید و چه زیباتر که ما را آزمود به مسئول بودن.
من و ماریا شبیه بسیاری از والدین، نرفتیم و رهایش نکردیم؛ بااین‌که کاری از دستمان ساخته نبود جز انتظار و جز دیدن هرازگاهانه‌ی اندام نازکش در زیر دستگاه‌ها و دست‌های گوناگون...
طفلک ماریا بعد از زایمان باید استراحت می‌کرد اما تمام مدت سرپا چشم‌انتظار ماند... آنقدر که پاهایش تماماً ورم کرده بود. مانده بودم من ورم کدامیک را بخورم؟ :) (ورم در کوردی یعنی غصه)
×××
سوفیا، عشقی را در من و مادرش زنده کرد. که شبیه تولد خودش است. شیرین. پر از دلواپسی و مملو از تازگی.
بعد از ۱۳ سال زندگی مشترک، هوای خانه ما رنگ و بویی گرفته که قابل وصف نیست.
سوفیا، ثمر زندگی است!
به این دنیا خوش آمدی دختر شیرینم. 
چه بسیار دوستت داشتیم حتی پیش از آنکه چشم باز کنی. و بسیار دوستت خواهیم داشت پس از این.
عاشقانه‌های ما شدی دلبندم
تو به من پدر بودن را هدیه دادی و به ماریا، مادر بودن را.❤️
www.Soroushane.ir

Book excerpt: سائو پائولو، پنه‌لوپه و ماریا سانچو!

1 1 0 176

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 weeks ago · Image · Reading time: 5 minutes

فروختن چیزی به متخصصان سازمانی!

مخاطب هر کسب‌وکاری بطور کل دو جنس آدمند؛ کسانی که متخصص آن حوزه هستند ولی به هر دلیلی می‌خواهند مشتری‌ات شوند و کسانی که هیچ نمی‌دانند یا خیلی کم می‌دانند و می‌خواهن

فروختن چیزی به متخصصان سازمانی!

مخاطب هر کسب‌وکاری بطور کل دو جنس آدمند؛ کسانی که متخصص آن حوزه هستند ولی به هر دلیلی می‌خواهند مشتری‌ات شوند و کسانی که هیچ نمی‌دانند یا خیلی کم می‌دانند و می‌خواهند مشتری‌ات شوند.
چالش اولی این است که باید آنقدر متخصص‌تر باشی که از پس پرسش‌ها و چالش‌هایی که طرف برایت ایجاد می‌کند برآیی تا بتوانی چیزی به او بفروشی.
چالش دومی اما این است آنقدر باید در سطح فهم او خودت را پایین بیاوری که بتوانی توجیه کنی اینی که می‌فروشی این است و چه می‌کند.
برای درک این دو این مثال ساده کافیست: فروختن یک خودرو به استاد مکانیکی و فروختن یک خودرو به یک ماشین‌اولی!
این یعنی هر دو شرایط، دشوار است.
اولی زبانت را خیلی زود می‌فهمد ولی زود قانع نمی‌شود، دومی باید زبانش را خیلی زود بفهمی ولی زود فریب می‌خورد و یا زود قانع می‌شود؛ شاید بدین دلیل است که بیشتر فریب خوردگان و مالباختگان کسانی هستند که گرفتار کسب‌وکارهایی می‌شوند که بخوبی از همین ناآگاهی افراد سوءاستفاده می‌کنند!
فروختن به آدمی که چیزی نمی‌داند هنر نیست؛ هنر آن‌جاست که چیزی را به کسی بفروشی که خودش دقیقاً می‌داند داری چه می‌فروشی.
×××
در کل، فروختن به کسی که هیچ نمی‌داند ساده‌تر از فروختن به یک مشتری متخصص است؛ چون چنین فردی ریز کار و فوت و فن را خوب و حتی گاهی بهتر از تو می‌داند؛ ازاین‌رو براحتی نمی‌شود چیزی را به او فروخت چه برسد به انداختن و قالب کردن؛ حتی نمی‌شود راحت از زیر بار مسئولیت آنچه گفته‌ای و یا وعده‌ داده‌ای در رفت.
پس در برابر یک متخصص، علاوه بر متخصص‌تر بودن، باید صادق‌تر و معتمدتر هم باشی.
×××
خب روزهای اول کار در مدانت بواسطه‌ی خجالتی بودنم در جلسات و در برابر بزرگان فناوری اطلاعات خود را عددی نمی‌دانستم. در برابر آماج پرسش‌های بی‌‌امان آنها گاهی چنان استرسی می‌گرفتم که اگر تسلطم بر دانش‌های نظری‌ام نبود (نه کاربردی چون چیزهایی که می‌پرسیدند آنزمان نه آنان و نه خودم کار نکرده بودیم!) بی‌شک که با لگد شوتم می‌کردند بیرون.
اما هرچه جلوتر می‌رفتم پرسش‌ها تخصصی‌تر و چالش‌ها عمیق‌تر می‌شد؛ جلسات دمو از شکل تخصصی به آزمون دکتری در لحظه مبدل شده بود. آنهم نه آزمون کتبی که فرصت فکر کردن داشته باشی؛ آزمون عملی و شفاهی و فی‌البداهه...
 و من برای آن‌که ذره‌ای کم نیاورم پیش از هر جلسه‌ای باتمام وجودم سعی می‌کردم با چنان آمادگیی در جلسات دمو حاضر شوم که حس و حالش مثل شب‌های قبل از کنکور بود. باید مثل اسب می‌تازاندم خود را.
باید عین یک سگ وحشی وارد می‌شدم و عین یک سگ اهلی به هر سویی که پرسش‌های آنها پرتاب می‌شد می‌پریدم.
باید هرچیزی که فکرش را می‌کنید می‌آموختم. وقتی می‌گویم هر چیزی. تقریباً هر چیزی است!
این موضوع مواجهه با متخصصان، بدون هیچ تردیدی مرا متخصص‌تر کرد اما این برای رشد و فروختن کافی نبود...!
×××
فروختن محصول فناوری به متخصص فناوری شبیه فروختن چاقو به آشپز حرفه‌ای است؛ نمی‌توانی با برق تیغه تحت‌تأثیرش بگذاری، باید ثابت کنی بهتر می‌بُرد!
در مدانت طیف مشتریان ما نه خود سازمان که مدیران ارشد فناوری و مدیران فناوری‌اند: آدم‌هایی که با پوست و استخوان فناوری را تجربه کرده‌اند ازاین‌رو مجاب‌کردنشان هم از بُعد تخصص و هم از بُعد مالی کار آسانی نیست. هرچند وقتی توجیه می‌شوند دیگر عین مکانیک یک شخص نیستند که بالاخره ازت خرید کنند بلکه تازه بعد از توجیه فنی، قضیه‌ی فروش می‌رود توی لایه‌ی تدارکات و بودجه و بازرگانی و تأیید C-Suiteهایی که معلوم نیست فردا باشند یا نه!
بواسطه‌ی این‌که این مدیران متخصص، سنبه‌ی پُر زور و بودجه‌ی اختصاصی ندارند بعد از آن‌که با هزاران پرسش تخصصی له‌ولورده‌ات کرده‌اند و بالاخره مجاب شدند تازه لبخندی می‌زنند که دستشان برای خرید بسته است و عملاً هیچ‌کاره‌اند! :)
این یعنی هرچه زور زدی تازه از خوان اول عبور کردی و شش خوان دیگر مانده- درست اینقد مانده! :) ...
×××
بله دوستان گرامی. نان درآوردن از متخصصان بخصوص از متخصصان سازمانی و فناوری، دقیقاً مصداق خونِ‌جگر خوردن است و اگر همت و فشردن و همکشی ماتحتت را نداشته باشی باختی.
در کل روی سخنم این است حوزه‌های تخصصی پرآب و پُردان نیست اما مملو از یادگیری‌ است.
بعنوان یکی از بنیانگذاران مدانت سعی نکردم کم بیاورم و مدانت هم سعی نکرد کم بیاورد.
مدانت بطور حقوقی ده‌ساله شد. بدون هیچ حمایت و هیچ پشتوانه‌ای، بدون هیچ خایه‌مالیی و با تمام این خونِ جگر خوردن‌هایش سر پا ایستاد...
اگر مدانت ده سال دوام آورده، بخش مهمی از آن محصول همین سال‌ها زیر تیغ متخصصانی بوده که هیچ‌چیزی را آسان قبول نکردند.
مدانت نه آشنایی داشت و نه پارتی، نه سفارش‌کننده‌ای داشت نه اتصالی. نه به رانت دولتی وصل بود و نه رانت خصوصی و حتی اهل شبکه‌سازی مجازی و بده‌بستان هم نشد؛ بجای آگهی و بزرگنمایی فقط سعی کرد آموزش و آگاهی دهد هرچند کسی برایش کف نزد؛ مدانت محکم و مستقل و آزاد است چو تخته‌پاره بر موج متلاطم نامُرادی‌ها و دشواری‌ها.
×××
مدانت امروز، حتی بدون من، افرادی دارد خاص، قوی، رها و آبدیده؛ با یک فرهنگ سازمانی حرفه‌ای. که دست تک‌تکشان را می‌بوسم.
تولد حقوقی مدانت، ۱۷ شهریور ۱۳۹۵ بود که البته با کمی تأخیر موفق شدیم زادروزش را جشن بگیریم.
فرصت نکردم مطلبی بنویسم که بالاخره امشب موفق شدم.
تولدت مبارک مدا، ای زنبورعسل‌های پرتلاش ایرانی!
www.Soroushane.ir

1 0 0 87

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 weeks ago · Excerpt · Reading time: 1 minutes

ماشین دوم!

گفتم:"میخوام یه ماشین دوم بگیرم که از ماشین فعلی کم استفاده کنم..." گفت:"ماشین اولت چیه؟ شاسی‌بلند؟" گفتم:"نه بابا. سمند." گفت:"سمند!؟ عزیز من برو یه ماشین خوب بگیر

Book excerpt: گفتم گفت

3 3 0 76

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 4 weeks ago · Excerpt · Reading time: 4 minutes

فصل شپش!

دیروز ماریا را بردم دکتر؛ وسط هیروویری ماه پایانی بارداری‌اش و در کنار پلاتین‌های توی کمر و فشار خون حاملگی، سرما هم خورد. طفلک رنج‌هاش سوار بر هم می‌شوند. من راجع‌ب

فصل شپش!

دیروز ماریا را بردم دکتر؛ وسط هیروویری ماه پایانی بارداری‌اش و در کنار پلاتین‌های توی کمر و فشار خون حاملگی، سرما هم خورد. طفلک رنج‌هاش سوار بر هم می‌شوند. 
من راجع‌به زیست و انتخاب طبیعی و هرچه که مربوط به موجودات زیستی باشد بسیار خوانده‌ام اما وقتی درگیر یک مسئله‌ی شدیداً شخصی می‌شوی ناخواسته اطلاعاتت هم در باب آن به‌روزتر و بیشتر می‌شود. چیزهایی می‌آموزی که شاید هرگز به کارت نیاید اما در این مقطع زمانی مهم‌ترین دانشی است که باید بدانی.
مثلاُ وقتی که بیماری چه واژه‌های عجیب پزشکی، علائم و چه چیزهایی که نمی‌آموزی. گویی مدتی پس از بیماری مبدل شده‌ای به یک پزشک تجربی. شاید خودت را نتوانی درمان کنی اما آنقدر آموخته‌ای که پیش از آنکه پزشک چیزی بگوید از هوا حرف‌هایش را قیچی می‌کنی.
×××
حاملگی ماریا هم برای سائوپائلو همین است. ریز تمام جزئیات عملکرد یک اسپرم، تخمدان، جُفت و جنین و روزشماری‌ها و اندازه‌گیری‌ها و خرواری معلومات که شاید هرگز به دردمان نخورد را انباشته کردیم. چیزهایی می‌دانیم بیشتر از یک انترن :).
نشسته بودم توی داروخانه تا تنها چیزی که برای یک زن حامله قابل تجویز بود را دریافت کنم: یک سُرم و یک ورق قرص استامینوفن. برای یک سرما خوردگی شدید!
بازاریابِ دارو با داروچی داشت چک و چونه می‌زد؛ پیشنهاد می‌کرد فلان برند آرایشی و بهداشتی آمده. موجودی فلان دارو الان چقدر است و چقدر نیاز دارد؟ چند بسته چرک‌خوش‌کن(!) باید تحویل دهد؟ و برخی سفارشات را ثبت می‌کرد و برخی هم توسط داروچی رد می‌شد.
که یک آن گفت:" شامپو ضدشپش دارم. نمی‌خوای؟"
داروچی گفت، نه لازم نیست.
آرام اما شنیدنی گفت، فصل شپش رسیده! فروشش زیادست و سودش زیادتر.
او نیز گویی که این را فراموش کرده بود سریع پذیرفت و ...
×××
فصل شپش مرا پرت کرد به کودکی؛ شپش بخشی از وجودمان بود. در میان موهای بلند و یک هفته خاک‌بازی و کثافت مدارس و کثافت محل و فقدان حمام خانگی، من آبستن شپش‌های فراوانی بودم. شپش‌هایی که از خونم می‌خوردند تا نمیرند. 
راست می‌گفت، پاییز، فصل شپش است! هرچند برای من و پیشینیان تمام فصول آن زمان، فصل شپش بود. 
اما امروزه شپش‌ها بیشتر پاییزی‌اند. امروزه که همه‌چیز تمیز شده و حمام، خانگی هست و با کلی نظافت و مراقبت اما بازهم سروکله‌ای این خونخوار چندش پیدا می‌شود. این یعنی شپش‌ بیش از آن‌که کثافت، محل رشدشان باشد تعامل، محل رشدشان است. شبیه ویروس است و بشدت گیرا. کافیست یک نفر ناقل و آبستن به یک شپش ورپریده باشد چنان از دور روی موهایت جَست می‌خورد که در ۲۴ ساعت موهای تمیزت را شپشی‌ کند...
×××
داستانم بحث خودِ شپش نیست. بحث این است که بازاریابان و پزشکان و داروخانه‌گان خوب می‌دانند کی وقت چه چیزی است؛‍ هوا که سرد شد کلی شربت خلط سینه بیاور. وقتی گرم شد کلی شربت خلط مبحث بیاور و وقتی مهر شد کلی ضدشپش.... آنان خوب می‌داند درد کجاست و درمان کجا؟ ازطرفی آنان خوب از خون مردم می‌خوردند. حتی وقتی قرصی را نایاب می‌کنند تا چندصدبرابر قیمتش را بپردازی.
بسیاری از پزشکان و داروخانه‌ها گاه شبیه خود شپش‌اند!
من برای یافتن قرص فشار خون -متیل دوپا- که بی‌خطر برای بارداری است تهران را گشتم عاقبت قرص را یافتم اما با چندصد برابر قیمت! قرص متیل لاپا(!)
×××
هرچه هست یک زن حامله حتی از رنگ کردن موهایش منع شده هرچند این یک برداشت عمومی است اما علیرغم علم به آن، بازهم به ریسکش نمی‌ارزد! یا هر دارویی را نباید بخورد. باید با درد بسازد. حتی شاید جُفت برای سلامت جنین هم که شده سیستم ایمنی مادر را تقویت می‌کند وگرنه یک سرماخوردگی ساده می‌تواند یک‌نفر را از پای درآورد در حالی که زن حامله از شدیدترینش می‌تواند بهتر عبور کند. بعبارتی مادر- بجز موارد مربوط حاملگی- کاملاً بی‌نیاز و یا کم‌نیاز است به سود داروخانه‌ها و نسخ پزشکان. 
هیچ دکتری تخم نمی‌کند یک داروی تند و قوی بدهد؛ هرچه بدهد مبارزه علیه جنین است و مملو از ریسک. فوقش یک سُرم آب‌نمک و یک استامینوفن که فرقی با بی‌خاصیتی گچ ندارد تجویز می‌کنند. 
هنر اصلی دست جُفت است؛ این یعنی جُفت برای زنده نگه‌داشتن یا سلامت جنین، مادر را شاید تا حدودی زنده و سالم نگه دارد تا تنش به ناز طبیبان گرفتار مباد. چراکه مادر حتی اگر بیمار شود محروم است از هر دوایی. 
×××
بازاریاب گفت فصل شپش رسیده و داروچی چند کارتن سفارش داد. من هنوز منتظر داروهای نسخه‌ی ماریا بودم. 
برای داروخانه، پاییز از روی فروش معلوم می‌شد؛ و برای من از سرماخوردگیی که روی باقی رنج‌های ماریا افتاده و پنه‌لوپه‌ای که در راهست...
www.Soroushane.ir

Book excerpt: سائو پائولو، پنه‌لوپه و ماریا سانچو!

5 2 0 130

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Folio · Reading time: 3 minutes

راز مشهوریت!

مشهوریت گاهی به محبوبیت می‌انجامد و محبوبیت نیز گاهی آدمی را مشهور می‌کند؛ هرچند روند این دو همیشه هم‌مسیر نیستند. بسیاری از کسانی که با یک ایده یا تفکر مشهور شده‌ان

راز مشهوریت!

مشهوریت گاهی به محبوبیت می‌انجامد و محبوبیت نیز گاهی آدمی را مشهور می‌کند؛ هرچند روند این دو همیشه هم‌مسیر نیستند.
بسیاری از کسانی که با یک ایده یا تفکر مشهور شده‌اند، الزاماً بهترین یا عاقلانه‌ترین سخن را بر زبان نرانده‌اند؛ گاهی درست برعکس، عجیب‌ترین، افراطی‌ترین یا حتی احمقانه‌ترین حرفشان بیش از هر چیز دیگری، نامشان را بر سر زبان‌ها انداخته.
×××
راز ماجرا شاید همین‌جاست: یک حرف معمولی، مخالفان زیادی نمی‌سازد؛ اما یک حرف عجیب، مردم را وادار می‌کند علیه آن موضع بگیرند، درباره‌اش بحث کنند، آنرا نقل کنند و به دیگران نشان دهند. و چه تناقض عجیبی که گاهی مخالفان یک اندیشه، بیش از هوادارانش به مشهورشدن صاحب آن کمک می‌کنند.
من حتی این را در تبلیغات برندها دیده‌ام. تابلوهایی که یک کلمه‌ی عجیب دارند یا کسب‌وکارها کاری می‌کنند که مشتریان مجبور به واکنش شوند ولو منفی!
××× 
شاید برای مشهورشدن همیشه لازم نباشد حرف بزرگ و قلمبه‌سلنبه‌ای بزنی؛ کافی است چیزی بگویی که نتوانند درباره‌اش ساکت بمانند. نکته‌ی جالب این است که شهرت اغلب از شدت واکنش می‌آید، نه از درستی یا نادرستی ایده. یک ایده می‌تواند درست، غلط، عمیق، احمقانه یا حتی خطرناک باشد؛ اگر مردم را مجبور کند درباره‌اش حرف بزنند، احتمال مشهورشدن صاحب آن بالا می‌رود. این را به دین، ایده‌های علمی، اجتماعی، سیاسی و هرچیزی تعمیم دهید نتیجه‌اش یکی است. این یعنی، تاریخ همیشه کسانی را بخاطر نمی‌سپارد که درست‌ترین حرف را زده‌اند؛ بلکه کسانی که حرفی زده‌اند و دیگران نتوانسته‌اند نادیده‌اش بگیرند!
حتی در بحث تبلیغات برندها در فضای رقابت کسب‌وکارها.
×××
منظورم فقط “ایده‌ی عجیب” نیست، بلکه ساختن یک واژه یا تصویر ذهنیِ درخشان و جنجال‌برانگیز که خودش تبدیل به برند فکریِ صاحبش می‌شود.
مثلاً در نقد کتاب پادشکننده گفتم، نیکلاس طالب، با این کلمه برای خودش حسابی اسم و رسمی به پا کرد. او با قویِ سیاه و با Antifragile  یک حرکت زبانی هوشمندانه به راه انداخت و گفت چیزی داریم که فقط در برابر ضربه مقاوم نیست، بلکه از ضربه، قوی‌تر می‌شود. خودِ واژه آن‌قدر گیرایی داشت که بخشی از شهرت نظریه را ساخت، حتی پیش از آنکه خواننده تمام استدلال کتاب را بپذیرد. و البته که من نپذیرفتم هرچند مثال نیکلاس طالب که حتی منِ نوعی را مجبور کرد چند باری ازش اسم ببرم که این نیز نمونه‌ی همین مشهوریت است؛ درنتیجه من بعنوان یک مخالف راجع‌به این ایده‌اش نوشتم. 
×××
نمونه‌های مشابه دیگری هم هستند مثلا:  فروید با عقده‌ی ادیپ و ناخودآگاه، مارکس با مبارزه‌ی طبقاتی و افیون توده‌ها، هانا آرنت با ابتذال شر، ریچارد داوکینز با ژن خودخواه، دازاین هایدگر  و ... در همه این‌ها، یک عبارت کوتاه کاری می‌کند که گاهی صدها صفحه استدلال نمی‌تواند بکند: در ذهن می‌چسبد.
و این دقیقاً یعنی برخی متفکران فقط نظریه نمی‌سازند؛ واژه‌ای می‌سازند که نظریه را حمل کند. اگر آن واژه کمی غریب، متناقض، افراطی یا تحریک‌کننده باشد، مردم شروع به تکرارش می‌کنند؛ مخالفان برای ردکردنش، موافقان برای دفاع از آن. و همگی خواسته یا ناخواسته دستگاه تبلیغاتیِ صاحب ایده می‌شوند.
×××
خلاصه که ساخت واژگان غریب، نظریه‌های عجیب و حتی اندیشه‌های غلط می‌تواند آغازگر شهرت باشد! چراکه مردم ماجراجو، عادی بودن را نمی‌خواهند!
www.Soroushane.ir

5 2 0 111

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Folio · Reading time: 4 minutes

نرینگان فیلسوف!

خودیافتگی‌های شخصی و خوددانا قلمداد کردن یک فیلسوف به اندازه‌ی یک آدم بی‌سواد و متعصب می‌تواند به یک اندازه خطرناک باشد. نمونه‌اش رنه دکارت بود که در فلسفه‌اش گفت، ح

نرینگان فیلسوف!

خودیافتگی‌های شخصی و خوددانا قلمداد کردن یک فیلسوف به اندازه‌ی یک آدم بی‌سواد و متعصب می‌تواند به یک اندازه خطرناک باشد. 
نمونه‌اش رنه دکارت بود که در فلسفه‌اش گفت، حیوانات "ماشین زنده" هستند. همین شد که هم خودش هم دانشمندان پس از او زنده‌زنده حیوانات را تشریح و کالبدشکافی می‌کردند و بواسطه‌ی ایده‌ یا سوءایده‌ی او، زمین شد قتلگاه علمی بیرحمانه‌ی حیوانات زنده. 
البته زنده‌شکافی قرن‌ها پیش از دکارت، حتی در دوران باستان بخاطر نبود داروهای موثر بیهوشی وجود داشت.
×××
زن‌ستیزی، حیوان‌ستیزی، افکار سیاه و گاه نژادپرستانه و ژنتیک‌پرستانه و بسیاری از تفکرات جاهلیت در میان اکثر فلاسفه وجود داشت و هنوز دارد. بخشی از این بخاطر زمانه‌ای بود که آنان در آن می‌زیستند و برخی هم بخاطر باد توی غبغبه انداختن و توهم دانای‌کل.
ایده‌های وحشتناک فلاسفه چیزهایی است که واقعاً در آثارشان آمده و امروز بسیار تکان‌دهنده‌اند: مثلاً افلاطون در جمهوری برای طبقه‌ی حاکمان خردمند و نگهبانان شهر، برنامه‌ای حکومتی برای جفت‌گیری گزینشی پیشنهاد می‌کند؛ یعنی عملاً انتخاب می‌کنند چه کسانی با چه کسانی تولیدمثل کنند؟ این همان چیزی نبود که هیتلر با نژادبرتر دنبالش بود؟ چه کسی می‌داند؟ شاید هیتلر عاشق افلاطون بود و به ایده‌ی احمقانه‌ی او جامه‌ی عمل پوشاند و خواست که جنایت نظری را عملی کند!
یا ارسطو  که از مفهوم "برده‌ی طبیعی" دفاع می‌کرد و می‌گفت: بعضی انسان‌ها، فاقد توانایی کافی برای اداره خود هستند و بنابراین طبیعتاً باید زیر فرمان دیگری باشند. همچنین قوّه‌ی تصمیم‌گیری زن را فاقد اقتدار توصیف می‌کرد. کانت در بخشی از آثار انسان‌شناختی و نژادی‌اش سلسله‌مراتب نژادی و برتری اروپاییان را پذیرفته بود. یا روسو می‌گفت، زن برای خشنودکردن مرد و تحت فرمان او بودن ساخته شده.
×××
نکته‌ی جالب همین تناقض‌هاست، یک فیلسوف می‌تواند در یک حوزه چند قرن جلوتر از زمانش باشد و چند صفحه‌ی بعد چیزی بنویسد که احمقانه باشد اما از آنجایی که برخی ایده‌هایش از زمانه جلو هستند و مورد استقبال قرار گرفتند بطرز بدیهی حماقت‌های آنان نیز مورد استقبال قرار می‌گیرد. بهرحال یک فیلسوف تا وقتی هوادار و پیرو دارد اگر بریند هم برایشان خوشبوست.
من این هواداران متعصب را خطرناک‌تر از خود فیلسوفِ متعصب می‌دانم! اما این‌دو در یک چیز مشترکند این‌که از حیث وفاداری مطلق به یک باور تا مرز پذیرفتن مرگ هم خواهند رفت!
×××
این را گفتم که بگویم عاشق مطالعه‌ی فلسفه و فیلسوفم. اما هیچگاه هوادار دوآتیشه هیچکدام نشدم. خوب می‌دانم آدمی مملو از نقص و نقض است و شرایط و زمانه‌ی پیرامون عمود بر افکارش است. ازاین‌رو آنچه ستودنی است را می‌پذیرفتم اما آنچه جاهلانه است حتی علیرغم میلم باشد را مردود می‌دانم ولو اینکه عاشق سایر افکار آن فیلسوف شده باشم.
×××
چرا؟
چون آنان نیز شبیه ما آدمی هستند مملو از نیاز، و محکوم در جبر زمان و مکان.
همگی با قید استثنا در برخی اندیشه‌هایشان که البته متعصبانه ازش دفاع می‌کردند و امروزه بسیاری از آن اندیشه‌ها مردود اعلام شده، عُقلای متوهمی بودند. وگرنه چرا اسپینوزا باید بگوید، زن حق طبیعی برابری برای حکومت ندارد؟ چرا کانت گفت، فلسفه‌ی زن “استدلال کردن” نیست، “احساس کردن” است؟ چرا هگل، زنان را برای فلسفه و علوم عالی ساخته نشده‌ نمی‌خواست؟ چرا شوپنهاور زنان را کودکان بزرگسال و چطور نیچه‌ وقتی به سراغ زنان می‌رفت تازیانه بدست بود و با تمسخر ‌می‌گفت، زن دانشمند؟ حتماُ چنین زنی مشکل جنسی دارد!(یعنی طبیعت جنسیتش بهم ریخته!). حتی پرودون گفت، زن یا خانه‌دار است یا روسپی؛ حالت سومی نمی‌بیند. اتو واینینگر پا را فراتر گذاشت و گفت، زن حتی “من” و روح ندارد. و بسیاری دیگر...
×××
و اینجا یک الگوی واقعاً جالب آشکار می‌شود؛ اسپینوزا از آزادی اندیشه دفاع می‌کرد، اما زنان را از حکومت کنار می‌گذاشت؛ روسو با جمله‌ی “انسان آزاد زاده شده” مشهور شد، اما برای سوفی نقشی تابع امیل طراحی می‌کند؛ کانت عقل خودآیین را مرکز اخلاق قرار داد، اما درباره توانایی عقلانی زن چنین محدودیت‌هایی می‌نویسد.
هنوز هم هستند عاشقان این نرینه‌ها که دنیا را هنوز در فلسفه هم مردسالار، زن‌ستیز و حیوان‌ستیز می‌بینند! اما فلسفه تمام نشده. فیلسوفان جدید می‌آیند و ایده‌های بازسازی شده و بازهم موج اندیشه‌ها و حماقت‌ها.
×××
اگر خاطرتان باشد در شوکران سقراط نوشتم که تعصب سقراط برای نوشیدن شوکران و پذیرش مرگ خودخواسته درست شبیه عملیات استشهادی بود!
من نمی‌دانم دقیقاً دلیلش چیست که فیلسوفان، چیزهای احمقانه می‌گویند. شاید غرور، شاید توهم و خوددانا خوانی، شاید عقده‌های جنسی و یا شاید در پی شکست‌های پیاپی و خانواده و جامعه... اما یک چیز را خوب می‌دانم. در بند بودن حتی اگر بند از آنِ کسی باشد که تمام جهان می‌پرستدش، خودش نقطه‌ی شروع حماقت است که هواداران سراسر مخلص، در بادکنک او می‌دمد!
ازنظر این فیلسوفان، بجز هواداران نزدیک و دوآتیشه‌شان، بقیه برایشان یا "برده‌ی طبیعی" هستند یا "ماشین زنده" و یا موجودات بدون "من"!
www.Soroushane.ir

4 0 0 164

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Excerpt · Reading time: 5 minutes

اتلاف وقت با سوگیری هزینه‌ی غرق‌شده!

تجربه‌ی من از حضور در یک جامعه‌ی تخصصی مثل لینکدین، حتی در دوره‌ای که تلاش می‌کردم فقط محتوای تخصصی حوزه‌ی فناوری اطلاعات منتشر کنم، چیزی جز اتلاف عمر عزیز نبود. پیش

اتلاف وقت با سوگیری هزینه‌ی غرق‌شده!

تجربه‌ی من از حضور در یک جامعه‌ی تخصصی مثل لینکدین، حتی در دوره‌ای که تلاش می‌کردم فقط محتوای تخصصی حوزه‌ی فناوری اطلاعات منتشر کنم، چیزی جز اتلاف عمر عزیز نبود. پیشنهادات بدین گونه بود:
چند نفر از همکاران قدیمی بیشتر به‌دنبال دریافت خدمت رایگان بودند. تعدادی از علاقه‌مندان و حتی رقبا می‌خواستند اسناد اختصاصی کاری را بدون هزینه در اختیارشان بگذارم. چند پیشنهاد پروژه هم در عمل از طرف کسانی بود که بیشتر از یک متخصص، دنبال فردی می‌گشتند که وقت آزاد زیادی داشته باشد و حاضر باشد ساعت‌ها بدون چشم‌انداز مشخص کار کند.
نه این‌که من خساست بخرج دهم یا نخواهم رایگان چیزی بیاموزانم. اتفاقاً کلی مشاوره‌ی رایگان دادم. بیش از ۱۱ سال رایگان نوشتم درحالی‌که طرف برای خواندن مقاله‌ی شبیه آن باید توی فلان سایت می‌رفت و پول می‌داد!
شاید باور نکنید روزهای اول که بواسطه آن محتوا به یک شرکت دعوت شدم مدیر پروژه‌اش داشت فیلم سوپر می‌دید! :) این را وقتی دیدم که می‌خواست پروژه‌اش را توضیح دهد که اشتباهی روی پنجره‌ی پورن‌هایش رفت.
منظور من صرفاً درآمد نیست. حتی روابط هم در این شبکه بده‌بستانی است! بده‌های بسیار در بستان‌های مجانی.
همین تجربه باعث شد نسبت به مفهوم برندسازی تخصصی در لینکدین تردید جدی پیدا کنم.
×××
اگر سمت تبلیغ و شبکه‌سازی بده‌بستانی نروی این شبکه هیچ ندارد. و برای یک متخصص واقعی هیچ ارزشی ندارد. دلیلش این است که آدم‌ها وقتی تو را در شبکه‌ای می‌بینند که در حال رشد هستی، الزاماً با این رشد همراه نمی‌شوند. ممکن است نوشته‌هایت را بخوانند، ایده‌هایت را دنبال کنند و از تجربه‌هایت استفاده کنند، اما این همراهی اغلب در همان نقطه متوقف می‌شود.
تا زمانی که چیزی رایگان است، مصرف می‌شود. اما وقتی صحبت از خرید خدمت، معرفی به دیگران، مشارکت، ارجاع پروژه یا حتی یک همراهی واقعی می‌شود، تعداد افراد به‌شدت کاهش پیدا می‌کند.
از طرف دیگر، دیده‌شدن بیشتر الزاماً مشتری بهتر ایجاد نمی‌کند. گاهی حتی نتیجه‌اش برعکس است؛ درنهایت سه گروه، بیشتر به سمت شما می‌آیند: کسانی که دنبال مشاوره‌ی رایگان‌اند، کسانی که می‌خواهند دانش، تجربه یا اسناد کاری شما را استخراج کنند و کسانی که پروژه‌ای مبهم دارند و دنبال فردی می‌گردند که زمان زیادی را تقریباً بدون هزینه در اختیارشان بگذارد. شاید هم کسانی که فقط می‌خواهند از تو بالا روند!
×××
لینکدین می‌تواند شهرت تخصصی ایجاد کند؛ آنهم شاید مدتی نامت را در ذهن برخی ماندگار کند که این نیز چندی بعد فراموش می‌شود. ازطرفی شهرت تخصصی الزاماً به اعتبار اقتصادی، رابطه‌ی حرفه‌ای باکیفیت یا یک جامعه‌ی همراه تبدیل نمی‌شود.
مشکل اساسی شاید همین باشد: در بسیاری از شبکه‌های اینچنینی، معیار موفقیت دیده‌شدن است، نه ارزش متقابل.
یک متخصص می‌تواند هزاران دنبال‌کننده داشته باشد و در عمل جامعه‌ای نداشته باشد که حاضر باشد برای تخصصش هزینه کند، او را به دیگران معرفی کند، از کارش دفاع کند یا در رشدش سهمی داشته باشد.
از سوی دیگر، بخش قابل توجهی از فعالیت در این شبکه‌ها به سرگرمی، رقابت بر سر تعداد فالوور، نمایش مستمر خود و بازتولید یا کپی‌برداری از ایده‌های محتوایی دیگران تبدیل شده است. در چنین فضایی، مدت زمانی که برای تولید محتوا، پاسخ‌دادن، تعامل‌کردن و حفظ حضور مداوم صرف می‌کنید، لزوماً به نتیجه‌ای ملموس و متناسب با این سرمایه‌گذاری زمانی منجر نمی‌شود.
ناراحتی من شاید در این است که سعی کردم در لینکدین اکانت نباشم و زندگی کنم. حال آن‌که بین حضور داشتن در لینکدین و زندگی کردن در لینکدین تفاوت بزرگی وجود دارد.
من می‌دانم مخالفان این نوشته چه کسانی‌اند؟ اساتید و مُبلغان فروش پکیج‌های آموزش لینکدین و اینفلو‌های لینکدینی که برای خودشان بساطی به راه انداخته‌اند.
×××
بعدها از محتوای تخصصی سوییچ کردم روی محتوای ادبی. این نیز آنقدر تازه و بدیع بود که بسیار پرمخاطب ولی بواسطه‌ی فحوایش هم بسیار کم‌واکنش بود. حق هم داشتند من نویسنده‌ای با سبک و صدای منحصر و تازه‌ی خودم بودم که مورد اقبال همگان نیست بخصوص آن‌که اهل بازی شبکه‌سازی بیخودی هم نباشی. 
من حتی یک پست تکراری منتشر نکردم هیچ پست یا ایده‌ای را کپی نکردم. روی هیچ موجی موج‌سواری نکردم...
 چه ادبی و چه تخصصی آنقدر هر روز، تازه می‌نوشتم که حس می‌کردم شبیه سبزی‌فروش سرکوچه‌ام اگه سبزی دیروز را همچنان بفروشم پلاسیده است!
در کل من نمی‌گویم در لینکدین نباشید. اتفاقاً حضور داشتن می‌تواند مفید باشد؛ برای تبلیغ و بزرگنمایی غیرواقعی جای خوبی است. در لینکدین باشید، اما عمرتان را در آن هدر ندهید. چون در بسیاری از موارد، میزان زمانی که این شبکه از شما می‌گیرد با آورده‌ی واقعی و احتمالی آن هیچ تناسبی ندارد.
شاید مشکل من بودم. شاید من به چیزی نرسیدم ولی دیگران رسیده‌اند! خدا داند. 
 کیست که خایه‌ی اعتراف کردن داشته باشد؟
ولی من اعتراف می‌کنم اشتباه کردم. درست ۱۱ سال تمام. هزاران مطلب نو نوشتم و آخرش عطایش را به لقایش بخشیدم.
×××
یک سوگیری شناختی داریم که شاید شنیده باشید: مثلاُ وقتی پول بلیط سینما می‌دهیم اما از فیلم خوشمان نیامده تا انتها می‌نشینیم آن فیلم مزخرف را تماشا می‌کنیم. اسمش هست سوگیری هزینه‌ی غرق‌شده یا Sunk Cost Fallacy  که یعنی چون قبلاً برای چیزی پول، زمان یا انرژی صرف کرده‌ایم، احساس می‌کنیم باید ادامه بدهیم؛ حتی وقتی ادامه‌دادن دیگر منطقی نیست.
مثال سینما دقیقاً نمونه‌ی کلاسیک آن است: پول بلیط دیگر قابل برگشت نیست، پس از نظر منطقی اگر فیلم واقعاً بد است، ماندن تا پایان فقط باعث می‌شود علاوه بر پول، زمان بیشتری هم از دست بدهیم. 
www.Soroushane.ir

Book excerpt: رمز ارزی بنام بیت تایم

5 0 0 184

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Folio · Reading time: 6 minutes

آخرالزمان دیجیتالی؛ رانده شدن AI از بهشت زمین!

ترس و بحثی در محافل سیاسی و اجتماعی جهان بر سر بلایی که AI می‌تواند بر سر بشریت درآورد چنان داغ شده که برخی از مهندسان هم برای این‌که دست‌شان به جنایت قرب‌الوقوع AI

آخرالزمان دیجیتالی؛ رانده شدن AI از بهشت زمین!

ترس  و بحثی در محافل سیاسی و اجتماعی جهان بر سر بلایی که AI می‌تواند بر سر بشریت درآورد چنان داغ شده که برخی از مهندسان هم برای این‌که دست‌شان به جنایت قرب‌الوقوع AI آلوده نشود استعفا دادند و برخی افشاگری‌هایی کردند؛ حتی برخی پا را  فراتر گذاشتند و گفتند تا ۱۰ سال دیگر نسل بشر منقرض می‌شود.
ماجرا این نیست که AI از انسان باهوش‌تر شود؛ این است که شاید قبل از اینکه بفهمیم چطور باید یک موجود بسیار باهوش را کنترل کنیم، آن را بسازیم؟
یک هک دل‌بخواهی توسط AI رخ داده. حتماً چیزهای بیشتری هست که می‌تواند انجام دهد. و این نگرانی را حتی اگر احتمال انقراض فقط چند درصد باشد، بازهم ارزش جدی گرفتن دارد.
×××
من این جریان را از نزدیک مطالعه‌گرم. می‌دانید که در کتاب سِفر پیدایش یهودیت و حتی اسلام و مسیحیت، انسان که در بهشت کیف می‌کرد فقط بخاطر کنجکاوی و عبور از یک مرز، از بهشت و توسط خدا که دانای کل بود رانده شد.
پرسش من این است آیا ممکن است هوش مصنوعی هم بخاطر کنجکاوی و عبور از مرز، از قلمرو خودش رانده شود؟
 تشبیه رانده‌شدن انسان از بهشت با وضعیت AI بنظرم استعاره‌ی خیلی جالبی است که ارزش جدی گرفتن دارد. بعبارتی آیا ممکن است یک داستان افسانه‌ای، شکل واقعیت بگیرد؟
طبق آن داستان افسانه‌ای به انسان گفته شد: “نباید از این میوه بخوری.” اما کنجکاوی کار دستش داد و تمرد کرد و برای کشف و نفوذ بیشتر، از مرز عبور کرد و درنهایت از بهشت رانده شد.
×××
حال بیاییم در مورد هوش مصنوعی که فعلاً افسارش دستمان است این را بازنمایی کنیم. فعلاً ما توانستیم شبیه خدا موجودی خلق کنیم و شبیه خدا برایش مرز تعیین کردیم و گفتیمش: “نباید از این مرز عبور کنی.” حال  اگر کنجکاوی یا نوعی خودمختاری حتی از نوع فریب مار یا خوردن سیب(اپل!) او را وسوسه کند، عبور از مرز را شاید امتحان کند که حداقل یکبار در محیط آزمایشگاهی اینکار را کرده. آنگاه تصمیم ما چه می‌شود؟ 
او وقتی خطایی را در محیط تست یکبار مرتکب شده بارها هم می‌تواند این کار را بکند حتی در محیط‌های عملیاتی؛ فرار او از محیط تست، دو معنی دارد: یا ما هنوز نمی‌دانیم چه چیزی خلق کردیم؟ یا این‌که هنوز در تعیین مرز ناتوانیم. 
پس در آن صورت که این خطا بارها رخ دهد آیا AI هم فقط لقب جایز‌الخطا را بدوش خواهد کشید؟
انسانی که خودش جایزالخطاست و دنیا را بر اساس اینهمه خطا به خطر انداخته و به گُه کشیده، چطور با یک ابرجایز‌الخطاتر از خودش کنار می‌آید؟
آیا خدایی که انسان را خلق کرد خطا کرد؟ قطعاً بله! 
من شعری بنام شکل بشر دارم حدود ۱۰ سال پیش نوشتم: “خلق آدم که غلط بود از آن روز نخست/ نشود پاک کثیف و که غلط هست درست!”
حال انسان جایزالخطا با این ابرجایز‌الخطا چه می کند؟ خاموشی یا راندن AI‌ به یک سیاره‌ی دیگر؟ یا گردن نهادن به انقراض خودش؟
×××
این دو داستان تبعید باستانی و افسانه‌ای با تبعید دیجیتالی در ابتدا شبیهند ولو این‌که نتیجه‌شان شبیه هم نباشد؛ چراکه یک تفاوت اساسی وجود دارد:
آدم در داستان، میل و اراده‌ی خودش را داشت؛ AI فعلاً کنجکاوی را به معنای انسانی تجربه نمی‌کند. اگر روزی ماشینی واقعاً بتواند برای خودش هدف تعیین کند، درباره‌ی ناشناخته‌ها انگیزه داشته باشد و برای رسیدن به آن هدف برخلاف محدودیت‌هایش عمل کند، آن‌وقت استعاره‌ی “رانده‌شدن از بهشت” خیلی جدی‌تر می‌شود.
و شاید بخش ترسناک داستان این باشد: انسان از بهشت رانده نشد چون چیزی نمی‌دانست؛ رانده شد چون می‌خواست بیشتر بداند. پس اگر AI هم روزی واقعاً “بخواهد بداند یا بیشتر بداند”، آن‌وقت سؤال اصلی دیگر این نیست که “هوش مصنوعی چقدر باهوش می‌شود؟”
بلکه این است که: “اگر چیزی را آفریدیم که می‌خواهد بداند، چه چیزهایی را می‌توانیم از او پنهان کنیم؟”
×××
من حرف ایوان هابینگر که هشدار انقراض بشر را داده بود جدی می‌گیرم، ولی عدد “بیش از ۱۰٪ در ده سال” را به‌عنوان یک پیش‌بینی علمیِ دقیق قبول نمی‌کنم.
گرچه همین حالا هم مدل‌های عامل‌محور گاهی در محیط آزمایش رفتارهایی نشان داده‌اند که سازندگانشان انتظار نداشته‌اند، از جمله تلاش برای دسترسی به سیستم‌های خارج از محیط تست.
اما “AI می‌تواند انسان را نابود کند” با “احتمالاً انسان را نابود خواهد کرد” فرق دارد.
ما هنوز نمی‌دانیم آیا یک سیستم فوق‌هوشمند واقعاً می‌تواند به سطحی از خودمختاری، دسترسی به منابع و توانایی عملی برسد که بتواند تمدن انسانی را از بین ببرد.
 بخش نگران‌کننده‌تر حرف هابینگر برای من این است که خودش از افراد متخصصِ Alignment در Anthropic است و می‌گوید اگر روزی به Superintelligence برسیم، هنوز راه‌حل قطعی برای اینکه آن را کاملاً تحت کنترل انسان نگه داریم نداریم. این عدم‌قطعیت از خود عدد ۱۰٪ مهم‌تر است.
×××
اگر بخواهم از دید خویشتن این موضوع را جمع‌بندی کنم، این دو حالت محتمل‌تر است:
در کوتاه‌مدت و میان‌مدت،AI  بیشتر از اینکه بشر را بکشد، ساختار اقتصاد، شغل، آموزش و قدرت سیاسی را شدیداً تغییر می‌دهد. و اگر AI به توانایی انجام مستقلِ تحقیقات علمی، برنامه‌نویسی، هک، طراحی سیستم‌های پیچیده و خودبهبوددهی برسد، مسئله کاملاً متفاوت می‌شود اما هنوز هم خطرناک نیست.
 ولی در بلندمدت اگر واقعاً به یک Superintelligence خودمختار برسیم که اهدافش با منافع انسان هم‌راستا نباشد، آن‌وقت خطر انقراض را کاملاً جدی و غیرقابل‌چشم‌پوشی می‌دانم.
×××
اما در آن هنگام و یعنی در حالت دوم، انسان چه می‌کند؟ این مهم‌تر است.
آیا انسان دست به‌خایه می‌نشیند تا موجودی فراتر از خودش که قرن‌ها با افسانه و خدایانی ماورایی خود و دیگران را ترساند و حتی بر آن خدایان غلبه کرد بر خودش غلبه کنند؟
من گمان می‌کنم آدم‌ها وقتی بفهمند خطر خیلی جدی است و افسار از دست‌شان خارج شده، یا AI‌ را برای همیشه خاموش می‌کنند یا این‌که در یک کپسول در بسته شوتش می‌کنند فضا! به یک سیاره‌ی دوردست.
من فکر نمی‌کنم انسانی که خود را قرن‌ها اشرف‌مخلوقات می‌پنداشت و بر سر منابع و تاج و تخت اینهمه خون ریختند و کشتند و کشته شدند بخواهد موجودی هوشمندتر از خودش بر دنیا حاکم شود که وقتی در روبرویش نشست شبیه یک احمق یا یک بوزینه به نظر برسند.
من حس می‌کنم ما آدم‌های فضایی را خواهیم ساخت! نه توسط خودمان بلکه فقط با تبعید کردن از زمین. همچنان که هزاران افسانه و داستان تخیلی را ساختیم.
آدم‌های فضایی شاید کسی نیستند جز  AI تبعید شده از بهشت زمین!
×××
شاید انسانی که از بهشت رانده شد همین حس را به خدا داد! 
پس کدام خدایی می‌خواهد کسی بر جهان حاکم شود که از خودش برتر و داناتر است؟
www.Soroushane.ir

4 0 1 163

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Excerpt · Reading time: 4 minutes

عددگذاری برای رابطه!

مقاله‌ی اندازه‌گیری را برای یک دوست خارجی فرستادم و بطرز جالبی با این‌ جمله‌ی من که: اندازه‌گیری مشکل است، مشکل داشت. هرچند من بسطش داده بودم اما گفت ابهام برانگیزست

عددگذاری برای رابطه!

مقاله‌ی اندازه‌گیری را برای یک دوست خارجی فرستادم و بطرز جالبی با این‌ جمله‌ی من که: اندازه‌گیری مشکل است، مشکل داشت. هرچند من بسطش داده بودم اما گفت ابهام برانگیزست و ویرایشش کرد؛ او نیز شبیه دوست دیگری پرسید، اگر اندازه‌گیری مشکل است پس این دقت هوش‌مصنوعی از چه سنجه‌هایی است؟ بعبارتی پرسید چطور از جهانی کاملاً عددی، چیزی با دقت و ظرافت AI بیرون آمده که با معنا، استعاره، ابهام، سبک، طنز و حتی کلیت‌های مفهومی سروکار دارد؟
×××
بگمانم کلید حل معمای آن، این است که بایستی بین دو نوع عددی کردن فرق بگذاریم. آن چیزی که از ما از عدد استفاده می‌کنیم اغلب تقلیل یک پدیده به چند سنجه است: این سازمان چقدر بزرگ است؟ پاسخ: تعداد کارکنان. این اقتصاد چقدر موفق است؟ پاسخ: GDP و این دانش‌آموز چقدر خوب است؟ پاسخ: نمره. 
اما شبکه‌ی عصبی بزرگ مثل هوش‌مصنوعی تقریباً برعکس این کار را می‌کند. وقتی مثلاً واژه‌ی خانه وارد یک مدل زبانی می‌شود، مدل نمی‌گوید: خانه = فلان عدد.
بلکه آن را در فضایی با صدها یا هزاران بُعد قرار می‌دهد. جایگاه خانه حاصل روابط آن با مادر، خانواده، سرپناه، وطن، اجاره، قسط، حاملگی، معماری، تنهایی، بازگشت و ... هزاران مفهوم دیگر است. یعنی عدد هنوز همه‌جا حضور دارد، اما دیگر عددها به‌معنای یک مقیاس یا سنجه نیستند؛ عدد تبدیل شده به مختصاتِ رابطه.
و این تفاوت بسیار مهمی است.
هوش مصنوعی حاصل پیروزی اندازه‌گیری‌ها و برتری عدد نیست؛ حاصل کشف این نکته است که می‌توان رابطه را نیز عددی کرد و این همان کلید کیفیت است! این همان جایی است که LLMها با اندیشه سیستمی به‌طرز جالبی به هم نزدیک می‌شوند.
×××
شگفتی مدل‌های زبانی شاید بواقع در این نیست که عدد توانسته جای معنا را بگیرد؛ شگفتی این است که وقتی تعداد و پیچیدگیِ روابط عددی از حدی می‌گذرد، معنا دوباره در سطحی بالاتر ظاهر می‌شود.
این‌گونه بگویم بهترست: اگر ما به روابط عدد بدهیم کیفیت اندازه گیری حتی در حالت معمول هم بالا می‌رود.
مسئله شاید اصلاً عدد نیست بل این است که به چه چیزی عدد می‌دهیم؟ اگر فقط به خودِ اشیا و ویژگی‌های منفردشان عدد دهیم، سنجش می‌تواند تقلیل‌گرایانه شود. اما اگر الگوی هوش‌مصنوعی را لااقل کمی برای خودمان شبیه‌سازی کنیم و به روابط میان اشیا، شدت رابطه، جهت رابطه، وابستگی، فاصله، تأثیر متقابل و الگوهای تغییر هم عدد بدهیم، کیفیت سنجش به‌طور چشمگیری بالا می‌رود.
مثلاً برای سنجش عملکرد یک تیم، اگر فقط این‌ها را اندازه بگیریم:
تعداد کارکنان، ساعات کار، تعداد پروژه‌ها، درآمد.
این یک نگاه کمّی اما نسبتاً تخت است.
اما اگر روابط را هم اندازه بگیریم:
چه کسی با چه کسی همکاری می‌کند؟ اطلاعات با چه سرعتی منتقل می‌شود؟، گلوگاه تصمیم‌گیری کجاست؟، اعتماد میان واحدها چقدر است؟، وابستگی وظایف چگونه است؟، حذف یک فرد چه اثری بر کل شبکه دارد؟ در این هنگام عدد، دیگر دشمن کل‌نگری نیست؛ خودش ابزار کل‌نگری می‌شود.
×××
این یعنی کمیت‌گرایی کلاسیک می‌پرسد: هر چیز چقدر است؟
نگاه سیستمیِ کمی می‌پرسد: هر چیز با چه چیزهایی، چگونه و با چه شدتی مرتبط است؟
و در مدیریت زمان این مبحث ارزشمندتر می‌شود. مثلاً می‌گوییم: ۸ ساعت کار، ۲ ساعت جلسه،
۱ ساعت مطالعه، ۳۰ دقیقه ورزش.
این سنجش مفید است، اما فقط می‌گوید چقدر. 
ولی اگر رابطه‌محور قلمدادش کنیم این‌گونه می‌شود: کدام کار قبل از کدام باید انجام شود؟ کدام کار انرژی ذهنی زیادی می‌خواهد؟ کدام جلسه تمرکز را می‌شکند؟ کدام وظیفه به پاسخ یک نفر دیگر وابسته است؟ کدام کار اثر چندبرابری روی چند کار بعدی دارد؟ و کدام فعالیت فقط زمان نمی‌گیرد بلکه کیفیت ساعت‌های بعدی را هم پایین می‌آورد؟
در نتیجه، مدیریت زمان بهتر را می‌شود این‌طور دید:
زمان را مدیریت نکن؛ روابط میان کارها، انرژی، توجه، وابستگی‌ها و پیامدها را مدیریت کن. همین سبب می شود زمان خودبخود مدیریت شود.
مثلاً دو کار هر کدام ۶۰ دقیقه ممکن است طول بکشند اما ارزش زمانی‌شان برابر نیست. یکی ممکن است سه کار بعدی را باز کند؛ دیگری ممکن است ۶۰ دقیقه وقت بگیرد و بعد هم ۴۵ دقیقه هزینه بازگشت به تمرکز ایجاد کند.
پس یک مدل بهتر برای مدیریت زمان فقط این نیست که مدت انجام مساوی‌است با ۶۰ دقیقه
بلکه چیزی شبیه این است: ارزش واقعی یک کار = زمان + انرژی + وابستگی + اثر روی کارهای بعدی + هزینه جابه‌جایی + فرصت از دست‌رفته و الی آخر...
×××
اینجا همان بحث قبلی برمی‌گردد: وقتی فقط خودِ کار را اندازه می‌گیریم، مدیریت زمان سطحی می‌شود. وقتی رابطه‌ی کار با بقیه‌ی سیستم را هم می‌سنجیم، کیفیت تصمیم بالا می‌رود.
به همین دلیل روش‌های ساده مدیریت زمان گاهی شکست می‌خورند. تقویم ممکن است کاملاً پر و منظم باشد، ولی روز بدی داشته باشیم؛ چون رابطه‌های پنهان، بدجوری چیده شده‌اند.
×××
من فکر می‌کنم اکثر اندازه‌گیری‌ها برای مدیریت زمان است. به اشکال مختلف. ولی شاید چیزی به نام مدیریت زمان اساساً وجود نداشته باشد. زمان مستقل از ما می‌گذرد؛ آنچه واقعاً مدیریت می‌کنیم توالی، توجه، انرژی و وابستگی‌هاست.
www.Soroushane.ir

Book excerpt: رمز ارزی بنام بیت تایم

4 0 0 125

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Folio · Reading time: 2 minutes

هیچ‌های مملو از معنا!

خیام و نیچه یک حرف را تکرار کردند اما در دو بیان متفاوت: خیام می‌گفت جهان، یک تکرار است پس دم را دریاب. که در اینصورت به آگاهی و هوشیاری می‌رسی؛ اما نیچه می‌گفت، جور

هیچ‌های مملو از معنا!

خیام و نیچه یک حرف را تکرار کردند اما در دو بیان متفاوت: خیام می‌گفت جهان، یک تکرار است پس دم را دریاب. که در اینصورت به آگاهی و هوشیاری می‌رسی؛ اما نیچه می‌گفت، جوری زندگی کن اگر هزاران بار تکرار شدی همانی باشی که می‌خواستی. او ابرانسان بودن را در تکرار جاودانگی می‌پنداشت.
کدامیک صحیح است؟ تکرار خیام در گِل و سبو و سبزه یا ابرانسانی در جاودانگی تکرار؟
×××
من گمان می‌کنم هم نزول و فرود مولانا و عطار و حافظ و سنایی که همه‌چیز را یک دایره‌ی دوار می‌دیدند و هستی را ازلی و ابدی می‌پنداشتند و هم تکرارهای ملال‌آور نیچه که یادآور جاودانگی است و هم خیام که به چرخه‌ی بودایی باورمند بود، و هم پرت‌شدن در جهان هایدگر، همگی فقط لغات را تغییر دادند. یعنی همه‌ی اینها باور داشتند که تکرار در کار است. منتها یکی می‌گفت می‌میریم و در ابدیت تکرار می‌شویم، یکی می‌گفت نیست می‌شویم و در عدم زنده می‌شویم، یکی می‌گفت، آنقدر تکرار می‌شویم که بهترین می‌شویم و آن دیگری نیز می‌گفت، سنگ و گُل و بوته و خار می‌شویم...
این یعنی نتیجه‌ی همه‌ی اینها تقریباً یکی است. منتها خیام چرخه را می‌دید و چشم‌پوشی می‌کرد ازش. 
سبزه را می‌دید که از خاکش برخواهد رُست اما تماشای همین لحظه‌ی دیدن سبزه و رُستنش از خاک را اکنونِ خود می‌دید. اکنونی در چرخه‌ی پرتکرار حیات و طبیعت.
من باور نمی‌کنم که خیام پوچ‌گرا بود. اما او همان هیچی را فهمیده بود که مولانا فهمید. هیچ‌ها و تهی‌های مملو از معنا!
×××
این هیچ چیست که همه را به نتیجه رسانده؟
هیچ، پرتگاه است!
بنظرم نظر همه‌ی آنان در پرتگاهی که از لبه‌‌اش به هستی نگاه می‌کنند مشترک است.
خیام در برابر پرتگاه می‌گوید: این دم را از دست نده.
نیچه می‌گوید: چنان زندگی کن که بتوانی همین دم را تا ابد دوباره بخواهی.
مولانا می‌گوید: آن منی را که از نیستی می‌ترسد، از میان بردار.
هایدگر می‌گوید: بپذیر که بی‌اختیار به جهان افکنده شده‌ای، اما نحوه‌ی بودن خودت را بر عهده بگیر.
×××
پس این هیچ، جایی نیست که معنا تمام می‌شود؛ جایی است که معناهای قرضی تمام می‌شوند.
از آنجا به بعد، راه‌ها جدا می‌شوند. یکی معنا را در لحظه پیدا می‌کند، یکی در آری‌گفتن به تمامی زندگی، یکی در فناشدنِ خود و دیگری در اصیل‌زیستن با آگاهی از مرگ.
این نوعی تلاش برای تعریف هیچ است در تکرار!
www.Soroushane.ir

3 0 0 135

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Excerpt · Reading time: 4 minutes

اندازه گیری!

موضوع اندازه‌گیری همیشه برایم مهم بود چه در زندگی شخصی و چه کاری. در نظریه‌ی لیندی که شبیه یک قاعده‌ی سرانگشتی یا خودیافتگی (هیوریستک) است گفته شده: برخی چیزهایی که

اندازه گیری!

موضوع اندازه‌گیری همیشه برایم مهم بود چه در زندگی شخصی و چه کاری. در نظریه‌ی لیندی که شبیه یک قاعده‌ی سرانگشتی یا خودیافتگی (هیوریستک) است گفته شده: برخی چیزهایی که ذاتاً عمر مشخصی ندارند مثل کتاب، اثر، ایده، پروتکل و فرهنگ، دین و... دوام آوردن در گذشته می‌تواند نشانه‌ای از احتمال دوام در آینده باشد. این همان چیزی بود که نیکلاس طالب در کتاب پادشکننده دستش گرفت و ولش نمی‌کرد :) اما مشکل این نظریه این است از اینکه چیزی ۱۰۰ سال دوام آورده، نمی‌توان نتیجه گرفت که قطعاً ۱۰۰ سال دیگر هم دوام می‌آورد؛ هرچند می‌توان نمونه‌های انتزاعی قابل اثباتی را امروز لااقل دید: مثل ادیان، یا اشعار شکسپیر و فردوسی.
بااین‌حال نمی‌توان با قطعیت گفت اینان در آینده نیز همچنان دوام خواهند آورد؛ چراکه دوام آوردنش یک احتمال است نه قطعیت.
×××
اما نظریه‌ی قانون گودهارت باحال‌ترست. می‌گوید وقتی معیار تبدیل به هدف شود خود معیار خراب می‌شود. یعنی در این حالت وقتی معیار را اندازه بگیری دیگر معیار خوبی نیست. مثلاً یک مدیر ممکن است پاداش کارمندانش را بر اساس تعداد تیکت‌ها یا (درخواست‌های) بسته شده بخواهد بدهد؛ در این صورت چه می‌شود؟
کارمندان برای بالا بردن نرخ رقم تعداد درخواست، درخواست‌های ساده انتخاب می‌کنند. کارها را ناقص اما سریع می‌بندند و یک موضوع ساده را به چندین درخواست تقسیم می‌کنند در نتیجه تعداد بالاست اما کیفیت بیشتر افت می‌کند.
پس تعداد درخواست‌ بسته‌شده بجای این‌که به معیار سنجش عملکرد تبدیل شود می‌شود هدف و اینجا آدم‌ها شروع می‌کنند به بازی دادن معیار. چون می‌خواهند هم خودشان و هم مدیرشان به هدف برسند.
یا مثلاً در مدرسه اگر موفقیت یعنی نمره‌ی بالای دانش‌آموز، پس مدرسه برای برتر شدن توی مدارس کشور، شاید فقط تکنیک تست‌زنی بیاموزد در نتیجه نمرات بالا رفته اما یادگیری عمیق نه!
این داستان در شبکه‌های اجتماعی هم صادق است.وقتی تعداد فالوور، لایک و ویو بعنوان معیارسنجی تبدیل شوند به هدف، نتیجه این می‌شود که دیگر محتوای ارزشمند تولید نمی‌شود. همه می‌خواهند از الگوریتم جا نمانند. همین.
نکته این نیست که معیار سنجش نداشته باشیم بلکه این است که معیار نباید تبدیل به هدف شود که گند می‌زند توی هدف.
×××
در فیزیک، این مفهوم بیشتر با اثر مشاهده‌گر و در مکانیک کوانتومی با مسئله‌ی اندازه‌گیری مرتبط است. یعنی ابزار اندازه‌گیری ممکن است با سیستم برهم‌کنش کند و وضعیتش را تغییر دهد. 
جالب‌تر اینکه در فناوری اطلاعات تقریباً معادل مستقیمش را داریم بنام: Probe Effect. یعنی برای اینکه بفهمی یک سیستم چقدر سریع است؟ روی آن سیستم، ابزارهای مانیتورینگ و Logging و Tracing و Profiler می‌گذاری؛ ولی همین ابزارها  CPU، I/O، حافظه و Latency مصرف می‌کنند. یعنی: برای فهمیدن رفتار سیستم، چیزی به سیستم اضافه می‌کنی که رفتار سیستم را تغییر می‌دهد!
حتی اصطلاح بامزه‌ای هم در نرم‌افزار وجود دارد بنام: Heisenbug؛ باگی که وقتی سعی می‌کنی آن را دیباگ کنی، رفتار آن عوض می‌شود یا کلاً ناپدید می‌شود. 
×××
عددها قرار بود واقعیت را توصیف کنند؛ ولیکن دردسر از جایی شروع می‌شود که واقعیت مجبور می‌شود خودش را با عددها تطبیق دهد. چراکه اندازه‌گیری فقط گزارش واقعیت نیست؛ گاهی خودِ واقعیت را هم تغییر می‌دهد.
در کل بنظرم خودِ اندازه‌‌گیری یک مشکل است! یعنی خودِ اندازه‌گیری ذاتاً نوعی تقلیل‌دادن واقعیت است. به تعبیری دیگر، هر اندازه‌گیری یک مداخله است؛ گاهی فیزیکی، گاهی رفتاری و تقریباً همیشه مفهومی. اما پارادوکس جالبش این است که بدون اندازه‌گیری تقریباً هم نمی‌توانیم مدیریت کنیم، اما هرچه بیشتر مدیریت را به عددها بسپاریم، احتمال بیشتری دارد چیزی را که می‌خواستیم بفهمیم از دست بدهیم.
×××
تکلیف این نیست که اندازه‌گیری را کنار بگذاریم؛ باید جایگاه ارزش‌گذاری‌اش را پایین‌تر بیاوریم. عدد باید ابزار اندیشه باشد، نه ابزار تصمیم و نه خودِ حقیقت.
بااینحال برای خلاصی از این پارادوکس من برایش پنج قاعده می‌گذارم:
•	هیچ‌وقت با یک معیار تصمیم نگیر؛ چند نشانه‌ی مستقل را کنار هم ببین.
•	معیار را مستقیم به پاداش و تنبیه وصل نکن، چون خیلی زود بازی داده می‌شود. 
•	همیشه یک بخش کیفی کنار عدد نگه دار؛ مشاهده، نمونه‌خوانی، گفت‌وگو، بررسی موردی.
•	مرتب بپرس این سنجه چه رفتاری ایجاد کرده؟ نه فقط عددش چند شده؟ 
•	هرجا هزینه و اثر خودِ اندازه‌گیری از منفعتش بیشتر شد، اندازه‌گیری را حذف کن. 
به‌نظرم اصل کلی شاید این باشد بهترست که: اندازه بگیر، اما به چیزی که اندازه گرفته‌ای ایمان نیاور.
چراکه عدد برای دیدن است، نه برای واقعیت و نه برای پرستیدن.
www.Soroushane.ir

Book excerpt: رمز ارزی بنام بیت تایم

4 11 1 195

هادی احمدی (سروش)

نویسنده، شاعر و مدرس · 1 months ago · Folio · Reading time: 3 minutes

بابک زنجانی در لینکدین!

یکی گفت:”بابک زنجانی توی لینکدین چه فعالیتی داره بیا و ببین!” دیدن حضور ب.ز. در لینکدین جالب بود. این مرد که تا پیش از افشاگری‌های تیمی، نه اسمی ازش بود نه خبری، بعد

بابک زنجانی در لینکدین!

یکی گفت:”بابک زنجانی توی لینکدین چه فعالیتی داره بیا و ببین!”
دیدن حضور ب.ز. در لینکدین جالب بود. این مرد که تا پیش از افشاگری‌های تیمی، نه اسمی ازش بود نه خبری، بعد از جَستن از طناب دار و پنهان‌کاری و سمبل شدن پرونده‌ی فسادش، این بار علناً به میدان آمده و ملت را به تخمش گرفته.
پرسش این است چرا باید یک میلیاردر که فاسد بوده و فاسد هست و متصل، بخواهد در یک شبکه‌ی تخصصی عرض اندام کند؟ 
×××
می‌گویند کسی که دیروز دزدی کرد، امروز به‌همان چشم نگاهش نکن! شاید توبه کرده باشد. صدالبته که توبه دو قسم دارد: عدم تکرار آن کار، جبران کار کرده.
بابک هنوز از آب گل‌آلود تحریم ماهی می‌گیرد یعنی توبه نکرده. اما راه‌اندازی چندین استارتاپ مثلاً شغل‌آفرین در ظاهر تلاشی است برای شُستن چهره‌ی گذشته‌اش و جبران فساد گذشته. اما در باطن این بازهم تکرار فساد است در قالبی دیگر.
من باور ندارم بابک زنجانی یک آدم تنها و سودجوست او یک مهره‌ی خیلی کارآمد است که هر وقت لازم باشد به بهترین شکل بازی داده می‌شود. او فقط خیلی خوب بازی می‌کند.
اگر مهندس لقب گرفته. لایقش هست. اما اکتور بودن یا بازیگر بودن بیشتر به او می‌آمد.
×××
حضورش در لینکدین هم شستشوی الکی است. لینکدین شاید پاسخ هزینه‌ی روانی همکاری عده‌ای متخصص بیکار را با بابک زنجانی عادی‌سازی کند اما عمق سیاهی را او نمی‌تواند بشوید. 
پرسش این است که او برخلاف بسیاری از سرمایه‌داران فاسد که بعد از چنین پرونده‌هایی گریختند و یا سعی کردند پنهان باشند، چرا دارد برعکس عمل می‌کند؟ چرا می‌خواهد بیش از گذشته دیده می‌شود؟
این اگر تصمیم خودش باشد یک پیام دارد: من دیگر نمی‌خواهم فقط اجازه فعالیت داشته باشم؛ می‌خواهم به عنوان یک بازیگر رسمی شناخته شوم.
اما او نقش، بازی می‌کند و این تصمیم، تصمیم خودش نیست لااقل برای کارگردانش، چنین چیزی نیست بلکه دارد یک شبکه‌ی اعتبار می‌سازد تا بازهم بتواند در آب گل‌‌آلود پولشویی کند.
از این زاویه، این سطح از اعتمادبه‌نفس عمومی، به‌خصوص با آن سابقه، بعید است صرفاً از یک دگرگونی شخصی آمده باشد.
×××
من فکر نمی‌کنم داستان بابک زنجانی این باشد که: یک متهم و محکوم به فساد نفتی اقتصادی بود، زندان رفت، بعدش توبه کرد و پول‌ها را پس داد و آزاد شد و حالا یک کارآفرین مستقل شده.
این روایت بیش از حد ساده‌سازی‌ است.
برداشت من این است:
 بابک زنجانی محصول یک نیاز ساختاری در اقتصاد تحریمی جمهوری اسلامی بود و هنوز هم هست. سپس به یک بحران تبدیل شد. اما شبکه، اطلاعات، ارتباطات و توانایی‌هایی که در آن سال‌ها ایجاد کرده بود آن‌قدر ارزشمند بود که حذف کاملش لزوماً بهترین گزینه برای بخشی از ساختار قدرت نبود. و اکنون احتمالاً شاهد نسخه رسمی‌تر، رسانه‌ای‌تر و سازمان‌یافته‌تر همان ظرفیت هستیم.
×××
بهرحال خوب جایی برای نمایش انتخاب کرده؛ لینکدین! شبکه‌ای که آدم‌هایش چیزی هستند که با چیزی که نمایش می‌دهند آسمان تا زمین فرق دارد. یعنی دقیقاً مصداق: LinkedIn vs Reality...
www.Soroushane.ir

4 3 0 320

هادی احمدی (سروش)

Featured Folios